W przestrzeniach Centrum Kultury Zamek pojawi się ekspozycja, na której zaprezentowane zostaną dzieła sztuki debiutujące w polskiej przestrzeni publicznej lub po raz pierwszy pokazywane w Poznaniu. Wystawa pod nazwą „Świat jak zielnik. Natura w sztuce od XVII do XXI wieku” będzie otwarta dla gości od soboty, 5 września, do 6 grudnia 2026 roku.
Tematyka i zbiory ekspozycji
Kuratorkami wydarzenia są Kaja Mucha oraz Anna Król. W Sali Wystaw i Holu Wielkim zobaczymy prace skupione na krajobrazach, motywach zwierzęcych oraz roślinnych. Twórcy wykorzystali różne techniki, w tym malarstwo, grafikę, kolaże, instalacje oraz rzeźbę. Część obiektów pochodzi z muzeów i prywatnych kolekcji z terenu całego kraju.
Całość została podzielona na cztery obszary tematyczne. Pierwszy z nich koncentruje się na botanice, entomologii oraz tradycji tworzenia zielników. Kolejna część prezentuje ujęcie natury w okresie Młodej Polski, natomiast trzecia przybliża kachō-ga – japońskie obrazy przedstawiające kwiaty i ptaki. Zwieńczeniem wystawy jest prezentacja współczesnej twórczości zaangażowanej w ochronę środowiska.
Artyści i ewolucja spojrzenia na przyrodę
Wśród autorów prac znajdują się m.in. Szymon Syreniusz (1540-1611), Jan Jonston (1603-1675), Michał Boym (1612/1614-1659), Maria Sibylla Merian (1647-1717) oraz Elizabeth Blackwell (1699-1758). W sekcji Młodej Polski zaprezentowano dzieła takich twórców jak: Jan Stanisławski (1860-1907), Ferdynand Ruszczyc (1870-1936), Julian Fałat (1853-1929), Władysław Ślewiński (1859-1918), Wojciech Weiss (1875-1950), Leon Wyczółkowski (1852-1936) oraz Stanisław Wyspiański (1869-1907). Zbiory uzupełniają prace Watanabego Seiteia (1852-1918) oraz grafika z surrealistycznego zielnika „Flordali” autorstwa Salvadora Dalego (1904-1989).
Dawne dzieła zestawiono z nowymi pracami, które w większości powstały specjalnie na tę okazję. Współcześni artyści podejmują tematykę antropocenu, zmian klimatycznych oraz przedmiotowego traktowania istot nie-ludzkich. Anna Król wyjaśnia, że kryzys klimatyczny uderza nie tylko w planetę, ale wpływa też na kulturę, tradycje i tożsamość. Według kuratorki taka kompozycja pokazuje, jak zmieniał się stosunek człowieka do natury – od chęci skatalogowania świata i zachwytu nad jego pięknem, po dzisiejszą refleksję nad wzajemnymi relacjami. Porównuje ona świat do zielnika z wizualnymi znakami przyrody, w którym sztuka ma realną moc oddziaływania.
Program edukacyjny i udogodnienia
Odwiedzający mogą korzystać z audioprzewodnika w języku polskim i angielskim. Dla rodzin oraz seniorów przygotowano specjalne oprowadzania. Zaplanowano także plener rysunkowy na Otwartym Dziedzińcu przed Zamkiem oraz spacery etnobotaniczne po centrum miasta.
Zorganizowano lekcje łączące warsztaty ze zwiedzaniem, przeznaczone dla osób indywidualnych i grup. Podczas tych zajęć powstaną prace inspirowane martwą naturą, dawnymi zielnikami oraz nurtem kachō-ga.