Silne mrozy, które w nocy mają sięgać nawet -10°C, stanowią realne zagrożenie dla zdrowia i życia. Policja i straż miejska we Wrześni apelują o szczególną ostrożność i zwracanie uwagi na osoby najbardziej narażone – seniorów oraz osoby bezdomne. Sprawdź, jak rozpoznać niebezpieczeństwo i skutecznie pomóc.

Niebezpieczny chłód nadchodzi

Synoptycy zapowiadają na nadchodzący tydzień trudne warunki pogodowe, zwłaszcza w nocy, gdy temperatura może spaść do -10°C. Długotrwałe przebywanie na takim mrozie jest niebezpieczne dla każdego. Władze zalecają śledzenie komunikatów Rządowego Centrum Bezpieczeństwa oraz lokalnych służb w mediach społecznościowych.

Wychłodzenie (hipotermia) – cichy zabójca

Hipotermia, czyli spadek temperatury wewnętrznej ciała poniżej 35°C, stanowi bezpośrednie zagrożenie życia. Do jej rozwoju dochodzi podczas długiej ekspozycji na niską temperaturę lub kontakt z zimną wodą, która odbiera ciepło nawet 20 razy szybciej niż powietrze.

Objawy i pierwsza pomoc

Pierwszym sygnałem są intensywne dreszcze – to znak, aby niezwłocznie poszukać schronienia i założyć dodatkową warstwę odzieży. W łagodnej fazie (temperatura ciała ok. 35-34°C) pojawiają się:

• niekontrolowane drżenie mięśni,
• zmęczenie i problemy z koordynacją,
• splątanie i trudności w mówieniu.

W tej fazie można próbować ogrzać się samodzielnie (np. ciepłym napojem, dodatkowym okryciem), absolutnie unikając alkoholu, który przyspiesza utratę ciepła.

Gdy hipotermia się pogłębia, poszkodowany traci przytomność. W takim przypadku należy natychmiast wezwać pomoc (numer 112 lub 997) i kontynuować ostrożne ogrzewanie. Rozgrzewanie musi być stopniowe. Nagłe przemieszczenie się zimnej krwi do centrum ciała może wywołać śmiertelny wstrząs.

Jak prawidłowo pomóc?

• Przenieś osobę w ciepłe, suche miejsce.
• Zdejmij jej mokre ubranie.
• Owiń w koce lub folię termiczną (błyszczącą stroną do ciała).
• Przykładaj termofory lub butelki z ciepłą wodą (owinięte w materiał) do szyi, klatki piersiowej i pachwin – nigdy bezpośrednio na skórę.
• Jeśli osoba jest przytomna, podaj jej ciepły, słodki napój (nie alkohol!).
• Przy braku oddechu lub tętna rozpocznij resuscytację krążeniowo-oddechową i prowadź ją do przybycia służb medycznych.

Odmrożenia – od bólu po martwicę

Odmrożenia to miejscowe uszkodzenia tkanek wywołane działaniem mrozu. Sprzyja im wilgoć i wiatr. Najczęściej dotyczą palców rąk i stóp, nosa oraz uszu.

Stopnie odmrożeń i postępowanie

• I stopień: blada, zaczerwieniona skóra, ból, swędzenie. Postępowanie: delikatne ogrzewanie w letniej wodzie (30-38°C), osuszenie i luźne owinięcie.
• II stopień: na zaczerwienionej i obrzękniętej skórze pojawiają się pęcherze z płynem surowiczym. Postępowanie: załóż suchy, sterylny opatrunek. Nie przekłuwaj pęcherzy!
• III i IV stopień: głębokie uszkodzenia obejmujące pełną grubość skóry, a nawet mięśnie i kości; skóra jest sina, sinawo-czarna, występuje martwica. Postępowanie: wymaga natychmiastowej hospitalizacji.

Zabronione: rozcieranie odmrożonych miejsc, polewanie ich gorącą wodą, przykładanie śniegu lub intensywne ogrzewanie przy źródle ciepła.

Profilaktyka – jak uchronić się przed mrozem?

Kluczowa jest odpowiednia odzież i zdrowy rozsądek.

Zasady ubioru

• Stosuj zasadę „na cebulkę” – kilka warstw luźnej odzieży (bielizna termiczna, warstwa środkowa np. polar, wierzchnia – nieprzemakalna i wiatroszczelna).
• Zakładaj czapkę (przez głowę ucieka bardzo dużo ciepła), szalik, rękawiczki (najlepiej nieprzemakalne) i ciepłe, nieuciskające buty.
• Unikaj mokrego szalika przy twarzy – może spowodować odmrożenia.
• Odsłoniętą skórę (policzki, nos) zabezpieczaj tłustym kremem ochronnym.

Zachowanie na mrozie

• Unikaj długotrwałego bezruchu na zimnie – ruszaj się, ale nie doprowadzaj do przegrzania i nadmiernego pocenia.
• Nie spożywaj alkoholu – daje złudne uczucie ciepła, a w rzeczywistości prowadzi do szybszej utraty temperatury ciała.
• Pij ciepłe napoje i regularnie spożywaj wysokokaloryczne posiłki.

Nie bądź obojętny – pomóż potrzebującym

Zima to szczególnie trudny czas dla osób samotnych, starszych i bezdomnych. Jeśli widzisz osobę starszą, która ma problemy z poruszaniem się na śliskiej nawierzchni, zapytaj, czy nie potrzebuje pomocy. Upadek na mrozie może mieć tragiczne konsekwencje.

Nie przechodź obojętnie obok osoby śpiącej na ławce, w klatce schodowej czy na przystanku. Nawet jeśli jest pod wpływem alkoholu, niska temperatura stanowi dla niej śmiertelne zagrożenie. W takiej sytuacji nie wahaj się zadzwonić po pomoc – na numer alarmowy 112, do policji (997) lub straży miejskiej. Twoja reakcja może uratować komuś życie.