Członkowie Komisji Ochrony Środowiska i Gospodarki Komunalnej w Poznaniu analizowali problem zagrożenia, jakie przeszklone konstrukcje miejskie stanowią dla ptaków. W centrum uwagi znalazły się ukończone już Mosty Berdychowskie oraz projektowana przebudowa Palmiarni Poznańskiej.
Problem przeszklonych konstrukcji w mieście
Dorota Bonk-Hammermeister, która przewodniczy komisji, zwróciła uwagę na liczne obiekty ze szklanymi elementami znajdujące się w Poznaniu. Według niej tego typu inwestycje miejskie stanowią poważne zagrożenie dla lokalnej awifauny, gdyż ptaki nie dostrzegają przezroczystych przeszkód. Radna podkreśliła, że prezydent miasta wydał już zarządzenie określające standardy ochrony ptaków, które powinny być respektowane.
Szczególnie problematyczne okazały się szklane balustrady na Mostach Berdychowskich. Sprawę tę podjęło dwudziestu radnych z różnych klubów, którzy złożyli interpelację do prezydenta miasta. W odpowiedzi z lipca 2024 roku urząd poinformował, że od momentu oddania mostów do użytku do końca czerwca otrzymał zaledwie dwa zgłoszenia dotyczące martwych ptaków w tym rejonie.
Stanowisko prezydenta wzbudziło krytykę radnych. Władze miasta argumentowały, że budowa mostów rozpoczęła się przed wprowadzeniem zarządzenia o standardach ochrony ptaków i nietoperzy. Zapowiedziano jednocześnie, że dalsze decyzje będą uzależnione od skali problemu.
Robert Kalak, który przewodniczy Komisji Dialogu Obywatelskiego przy Wydziale Klimatu i Środowiska, przedstawił odmienne stanowisko. Podczas własnych obserwacji odnajduje ślady uderzeń ptaków w szklane powierzchnie. Zwrócił uwagę, że większość ptaków rozbija się od zewnętrznej strony konstrukcji, co utrudnia dokładne zliczenie ofiar – wiele z nich spada bezpośrednio do rzeki.
Bonk-Hammermeister wskazała na dostępność rozwiązań technicznych, które nie wpływają negatywnie na estetykę obiektów. Specjalne wzory naklejane na szkło pozostają niewidoczne dla ludzi, ale ostrzegają ptaki przed przeszkodą. Jej zdaniem odpowiedź urzędu świadczy o braku woli działania w tej sprawie.
Głosy radnych w sprawie zabezpieczeń
Sara Szynkowska vel Sęk przypomniała, że dokumenty miejskie nie wymagają wystąpienia przypadków kolizji przed wprowadzeniem zabezpieczeń. Jako przykład podała ekrany akustyczne, które są zabezpieczane już na etapie budowy.
Zuzanna Bartel zaproponowała nawiązanie kontaktu z biurem projektowym odpowiedzialnym za Mosty Berdychowskie. Jej celem jest sprawdzenie możliwości wprowadzenia zmian w istniejącym projekcie.
Dyrektor Wydziału Klimatu i Środowiska Szymon Prymas wyjaśnił, że miejskie standardy mają charakter zaleceń. Nie oznacza to automatycznego obowiązku oklejania każdej przezroczystej powierzchni w mieście. Podobną opinię wyraził plastyk miejski Piotr Libicki, powołując się na przykład przeszklonych wiat przystankowych, z których nie wszystkie wymagają zabezpieczeń.
Różne podejście do Palmiarni Poznańskiej
Zupełnie inaczej przedstawia się sytuacja planowanej przebudowy Palmiarni Poznańskiej. Obiekt ten będzie miał w całości przeszklone pawilony, jednak już na etapie projektowania współpracuje się ze specjalistami z Uniwersytetu Przyrodniczego.
Przedstawiciele Poznańskich Inwestycji Miejskich oraz dyrekcja Palmiarni zapewnili, że szklane konstrukcje będą wypełnione roślinnością, co znacznie ograniczy ich przezroczystość. W planach znajduje się także mechaniczne cieniowanie powierzchni. Cały proces budowlany będzie musiał uwzględniać obowiązujące prawo miejscowe, w tym standardy ochrony ptaków i nietoperzy.
Apel o stanowcze działania
Halina Owsianna stwierdziła, że dyskusja nie prowadzi do konkretnych rozwiązań. Zaproponowała, aby komisja przyjęła oficjalne stanowisko skierowane do prezydenta z żądaniem podjęcia natychmiastowych kroków na rzecz bezpieczeństwa ptaków. Przewodnicząca Bonk-Hammermeister poparła tę propozycję, zapowiadając radykalniejsze działania.
