Zarząd Województwa Wielkopolskiego zatwierdził projekt budżetu oraz Wieloletniej Prognozy Finansowej na 2026 rok, kładąc nacisk na rozwój poprzez znaczące środki na inwestycje. Dokumenty te trafią do Regionalnej Izby Obrachunkowej na ocenę, a ostateczną decyzję podejmie Sejmik Województwa Wielkopolskiego.
Proces przygotowania i skala przedsięwzięć
Jak podaje urząd marszałkowski, prace nad budżetem i prognozą finansową na 2026 rok prowadzono równolegle. Wynika to z tego, że ponad połowa środków budżetowych, dokładnie 62,1 procent, zależy od planów wieloletnich zawartych w prognozie. W sumie na przyszły rok przewidziano wydatki na bieżące i majątkowe działania w łącznej wartości 2,5 miliarda złotych. Obejmuje to w ogóle 321 różnych inicjatyw.
Marszałek Marek Woźniak zaznacza, że taki kierunek, z priorytetem dla inwestycji, stosowany jest w województwie od dłuższego czasu i przynosi pozytywne rezultaty. Podkreśla on rozwój i nastawienie na projekty inwestycyjne jako kluczowe elementy planu.
Oba dokumenty, po przyjęciu przez zarząd, zostaną skierowane do oceny przez Regionalną Izbę Obrachunkową, zanim sejmik podejmie ostateczne rozstrzygnięcia.
Uchwalenie finalnej wersji budżetu i prognozy zaplanowano na grudniową sesję sejmiku.
Struktura dochodów i wyzwania finansowe
Według informacji z urzędu, planowane wpływy do budżetu na 2026 rok osiągną 3,2 miliarda złotych. Główną część, bo 61,9 procent, zapewnią udziały w podatku dochodowym od firm i osób prywatnych. Na dalszych pozycjach znajdują się dotacje celowe z udziałem 28,8 procent, inne rodzaje dochodów na poziomie 6,7 procent oraz subwencja ogólna wynosząca 2,6 procent.
Udziały w podatku dochodowym od osób prawnych, od osób fizycznych oraz subwencja ogólna zostały ustalone po raz drugi na podstawie ustawy z 1 października 2024 roku dotyczącej dochodów samorządów. Nowe przepisy zmieniły sposób obliczania tych środków – teraz opierają się one na procencie od dochodów podatników z obszaru województwa wielkopolskiego, w przeciwieństwie do poprzedniego naliczania na podstawie faktycznych wpływów z podatku. W efekcie suma z tych źródeł spadnie o 86,1 miliona złotych w porównaniu z rokiem 2025.
W odpowiedzi na ten ubytek, zarząd ustalił limity wzrostu wydatków, zwłaszcza tych bieżących. Celem jest utrzymanie odpowiedniej nadwyżki operacyjnej, czyli różnicy między dochodami a wydatkami bieżącymi. Taka nadwyżka pozwala na finansowanie inwestycji ze środków własnych i wspiera zdolność do zaciągania nowych zobowiązań oraz ich spłaty.
Szczegóły wydatków i priorytety
Całkowite wydatki budżetowe na 2026 rok zaplanowano na 4,2 miliarda złotych. Największy udział, 35,6 procent, przypada na obszar transportu, w tym koleje i drogi, z alokacją 1,5 miliarda złotych. Kolejne 24,8 procent, czyli 1,0 miliarda złotych, przeznaczono na ochronę zdrowia, politykę społeczną, pomoc dla rodzin oraz sprawy społeczne.
Na kulturę przewidziano 413,0 miliona złotych, co daje 9,9 procent wszystkich wydatków i plasuje ten sektor na trzecim miejscu. W ramach wydatków bieżących, które ogółem wyniosą 2,3 miliarda złotych i stanowić będą 55,9 procent całości, 405,0 miliona złotych pójdzie na organizację i wsparcie wojewódzkich pociągów pasażerskich. Dodatkowo, 215,1 miliona złotych trafi jako dotacje do 24 instytucji kultury podległych marszałkowi, w tym do Parowozowni w Wolsztynie.
Wydatki majątkowe, skupione na inwestycjach, osiągną 1,8 miliarda złotych, co odpowiada 44,1 procentowi całkowitych wydatków. W tej puli 656,6 miliona złotych przeznaczono na projekty drogowe, 510,9 miliona złotych na inicjatywy w ochronie zdrowia, a 179,5 miliona złotych na działania kulturalne.
Finansowanie deficytu i kluczowe projekty
Deficyt budżetowy na poziomie 937,5 miliona złotych pokryty zostanie w części z kredytu Europejskiego Banku Inwestycyjnego w wysokości 712,0 miliona złotych. Pozostałą kwotę, 225,5 miliona złotych, zapewnią środki własne województwa, w tym wolne fundusze i nadwyżki z poprzednich lat.
Wśród planowanych inwestycji na 2026 rok wyróżniają się budowy i przebudowy o znaczeniu regionalnym. Na przykład, w filii nr 1 Szpitala Wojewódzkiego w Poznaniu powstanie Centrum Medycyny Ratunkowej, Wielkopolskie Centrum Lecznictwa Ambulatoryjnego i Rehabilitacyjnego, wraz z sekcją przyjęć planowych oraz zapleczem socjalnym, magazynowym, technicznym i archiwalnym – na to przeznaczono 132,9 miliona złotych.
Inne ważne zadania to budowa Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918-1919 za 115,9 miliona złotych, kompleks mieszkalno-biurowy dla personelu medycznego i pracowników w wartości 83,3 miliona złotych, przebudowa i adaptacja dawnego szpitala dziecięcego przy ulicy Nowowiejskiego w Poznaniu na potrzeby Publicznej Biblioteki Pedagogicznej za 43,1 miliona złotych, a także drugi etap rozbudowy drogi wojewódzkiej nr 190 od Margonina do Durowa za 41,8 miliona złotych.
