W dniu świętych Piotra i Pawła, patronów stolicy Wielkopolski, poznańscy radni spotkali się na uroczystej sesji w Centrum Kultury Zamek. Głównym punktem wydarzenia było przyznanie tytułu Honorowego Obywatela Miasta Marii Krzyżańskiej oraz wręczenie nagród naukowej, artystycznej i sportowej.

Upamiętnienie 35-lecia samorządności

Tegoroczne obchody miały szczególny charakter – upamiętniały 35. rocznicę pierwszych demokratycznych wyborów lokalnych w Polsce z 27 maja 1990 roku. To wydarzenie zapoczątkowało nową erę w dziejach polskiej samorządności i stało się przełomem dla rozwoju lokalnych społeczności.

Przewodniczący Rady Miasta Grzegorz Ganowicz przypomniał słowa marszałka Senatu Andrzeja Stelmachowskiego, wypowiedziane podczas inauguracyjnej sesji 2 czerwca 1990 roku w poznańskim ratuszu. Podkreślił znaczenie reformy samorządowej, która fundamentalnie przekształciła ustrój państwa, przekazując kompetencje i środki na poziom lokalny oraz tworząc warunki do budowania miast zgodnie z potrzebami ich mieszkańców.

Prezydent Jacek Jaśkowiak złożył wyrazy szacunku dla swoich poprzedników – Wojciecha Szczęsnego-Kaczmarka i Ryszarda Grobelnego. Podkreślił, że dzisiejsze sukcesy miasta wynikają z odważnych decyzji podejmowanych przez poprzednie pokolenia samorządowców. Wskazał na przeprowadzony kapitalny remont miasta oraz ulicę Święty Marcin i Stary Rynek jako wizytówki Poznania.

Honorowe obywatelstwo dla Marii Krzyżańskiej

Najwyższym wyróżnieniem sesji był tytuł Honorowego Obywatela Miasta przyznany Marii Krzyżańskiej. Urodzona w 1924 roku w Gnieźnie kapitan rezerwy podczas II wojny światowej zaangażowała się w działalność konspiracyjną, służąc jako łączniczka w strukturach Armii Krajowej.

Po wojnie współtworzyła Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej, pełniąc funkcję wiceprezesa Okręgu Wielkopolska. W 1989 roku zainicjowała utworzenie szkolnych kół przyjaciół AK i prowadziła działania na rzecz upowszechniania wiedzy o tej formacji. Za swoją działalność otrzymała liczne odznaczenia, między innymi Brązowy Krzyż Zasługi z Mieczami, Krzyż Armii Krajowej oraz Krzyż Partyzancki.

Zasłużeni dla miasta

Tytuły Zasłużonych dla Miasta Poznania trafiły do pięciu laureatów. Antoni Rut, artysta fotografik i mistrz rzemiosła artystycznego, przez ponad 50 lat prowadził legendarną galerię przy ulicy Świętego Marcina, gdzie znajdował się słynny fotoplastykon. Jest autorem 59 indywidualnych wystaw prezentowanych w Polsce i na świecie.

Benedykt Niewczyk, poznański lutnik i naukowiec, łączy zainteresowanie lutnictwem z badaniami nad akustyką skrzypiec. Prowadzi najstarszą polską pracownię lutniczą, będącą jedną z trzech najstarszych na świecie, przejętą od ojca Stefana. Jest jedynym lutnikiem opiekującym się instrumentami uczestników Międzynarodowych Konkursów Skrzypcowych im. Henryka Wieniawskiego.

Izabela Dylewska-Światowiak, dwukrotna brązowa medalistka olimpijska w kajakarstwie i absolwentka poznańskiej AWF, uznawana jest za najbardziej utytułowaną kajakarkę w historii Polski. Nadal pozostaje związana ze sportem, organizując turystyczne spływy i trenując młodych zawodników.

Tomasz Sokołowski, profesor nauk prawnych UAM i specjalista prawa cywilnego, pełnił funkcję przewodniczącego Rady Miasta w latach 1990-1992. Miał znaczący wpływ na rozwój polskiego prawa cywilnego, szczególnie rodzinnego, a jako prezes Klubu Inteligencji Katolickiej aktywnie uczestniczył w życiu społeczno-kulturalnym miasta.

Wyróżnienie otrzymało również Stowarzyszenie Wielkopolski Ośrodek Kształcenia i Studiów Samorządowych, powstałe w 1990 roku z inicjatywy poznańskiego środowiska akademickiego. Organizacja wspierała kadry odradzającego się samorządu terytorialnego, dostarczając niezbędnej wiedzy i organizując wizyty studyjne w krajach rozwiniętej demokracji.

Nagrody miasta

Nagrodę Naukową otrzymał profesor Przemysław Czapliński, krytyk literacki związany z Instytutem Filologii Polskiej UAM. Autor ponad 200 publikacji, organizator konferencji naukowych i były juror Literackiej Nagrody NIKE porównał pracę historyka literatury do działalności samorządowej, podkreślając konieczność dopuszczenia do głosu różnorodnych poglądów.

Laureatem Nagrody Artystycznej został profesor Piotr C. Kowalski, wybitny malarz i były dziekan Wydziału Edukacji Artystycznej poznańskiej uczelni artystycznej. W latach 2000-2015 prowadził studencką galerię Na Polskiej, a od 2004 roku realizuje wraz z Joanną Janiak cykle Megabajty malowania i Obrazy mroźne.

Nagrodę Sportową w kategorii zawodnik otrzymał Michał Kotkowski, lekkoatleta specjalizujący się w biegach krótkich. Brązowy medalista mistrzostw świata i dwukrotny mistrz Europy dwukrotnie uczestniczył w igrzyskach paraolimpijskich, za każdym razem dostając się do finału.

W kategorii trener wyróżniono Krzysztofa Rachwalskiego, trenera hokeja na trawie, który w 2025 roku doprowadził kobiecą reprezentację Polski do złotego medalu podczas halowych mistrzostw świata. Jako zawodnik Pocztowca Poznań ma na koncie mecze w reprezentacji i wielokrotne mistrzostwo kraju.