Nad jeziorem Szperek, kilkanaście kilometrów na południe od Ostrowa Wielkopolskiego, stoi drewniany pałac myśliwski Radziwiłłów, zaprojektowany przez Karla Friedricha Schinkla. W 1829 roku Fryderyk Chopin spędził w nim tydzień.
Pałac w Antoninie nie przypomina typowej rezydencji wielkopolskiej. Zamiast kolumnowego portyku i murowanych skrzydeł ma ośmioboczną drewnianą bryłę, a wnętrze podtrzymuje ogromny komin.
Wieś przemianowana na cześć księcia
Pałac ufundował książę Antoni Radziwiłł, namiestnik Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Był on również kompozytorem i napisał muzykę do „Fausta” Goethego. Jego żoną była pruska księżniczka Luiza, bratanica Fryderyka Wielkiego. Małżonkowie mieszkali na co dzień w dawnym kolegium jezuickim w Poznaniu, a na polowania przyjeżdżali w lasy pod Ostrowem.
Rezydencja powstała we wsi, która wcześniej nazywała się Szperek. Na cześć księcia przemianowano ją na Antonin. Miejscowość leży w powiecie ostrowskim, około 16 km na południe od Ostrowa Wielkopolskiego, pośród piaszczystych wydm i borów.
Awangardowe dzieło Schinkla
Projekt przygotował Karl Friedrich Schinkel, najsłynniejszy architekt ówczesnych Prus. Inspirował się on niemieckimi pałacami myśliwskimi z XVII wieku. Budowę prowadzono w pierwszej połowie lat 20. XIX wieku, a pałac był gotowy w 1824 roku.
Budowla ma plan krzyża greckiego. Do ośmiobocznej, czterokondygnacyjnej części środkowej, którą przykrywa namiotowy dach, przylegają cztery skrzydła mające trzy kondygnacje. Masywny ośmioboczny komin stanowi serce wnętrza i podtrzymuje malowany strop hali. Na jego ścianach wiszą poroża łosi i jeleni, a wokół biegną dwupoziomowe galerie prowadzące do pokojów w skrzydłach.
Pałac ma konstrukcję szkieletową. Ściany ocieplono torfem i obłożono z zewnątrz drewnem, cokół zrobiono z rudy darniowej, a kuchnię urządzono w murowanej piwnicy. W sąsiedztwie powstały między innymi wozownia, leśniczówka oraz dom w stylu szwajcarskim.
Tydzień Chopina w Antoninie
Fryderyk Chopin poznał księcia w 1827 roku, będąc jeszcze młodym człowiekiem. Dwa lata później spędził w Antoninie tydzień, o czym z entuzjazmem pisał w liście do przyjaciela Tytusa Wojciechowskiego. W tym czasie udzielał lekcji gry na fortepianie księżniczce Wandzie, a jej siostra Eliza rysowała jego portrety.
Pomnik kompozytora przy pałacu przypomina dziś o tej wizycie, a od 1982 roku odbywa się tutaj festiwal chopinowski. Wydarzenie to zaczynało jako Dni Chopinowskie, lecz od 1987 roku nosi nazwę „Chopin w barwach jesieni”. Koncerty organizowane są w pałacowej hali z kominem.
Od Radziwiłłów do Waldorffa
Ostatnim właścicielem z tego rodu był Michał Radziwiłł. Po 1945 roku zaczął niszczeć. Jerzy Waldorff, pisarz i krytyk muzyczny, zabiegał, aby budynek uratować. W latach 1975-1978 pałac odzyskał dawny wygląd i od tego czasu działa w nim hotel z restauracją.
W pobliżu stoi mauzoleum rodziny Radziwiłłów. Jest to neoromańska ceglana kaplica, którą zaprojektował Heinrich Häberlin i zbudowano w latach 1835-1838. Wewnątrz zachował się witraż z Matką Boską Ostrobramską oraz sprowadzony z Włoch łuk tęczowy.
Antonin leży w gminie Przygodzice. Wnętrze hali z kominem można zobaczyć, korzystając z restauracji lub podczas koncertów.
Wokół rozciągają się Lasy Rychtalskie, a w dawnym budynku gospodarczym urządzono salę edukacyjną leśnego kompleksu promocyjnego.
Po spacerze nad jeziorem Szperek warto odwiedzić mauzoleum Radziwiłłów.