Odkrywanie Górnego Śląska: z wizytą w Gliwicach

To jedno z najpiękniejszych i najstarszych miast, jakimi może się pochwalić Górny Śląsk. Kto w czasie wycieczki po tej części kraju trafi do Gliwic, ten z pewnością żałować nie będzie. Co warto zobaczyć w tym mieście?
Z kart historii – dzieje Gliwic w pigułce

Pierwsze wzmianki na temat Gliwic pochodzą z wieku XIII, kiedy to miasto było już ważnym ośrodkiem osadnictwa. O roli średniowiecznych Gliwic najlepiej świadczy fakt, iż już w XIII stuleciu były one otoczone murami obronnymi, których likwidację zaczęto w XVI-XVII wieku. Do 1532 roku Gliwice należały do Piastów śląskich, później stały się częścią wielkiego państwa Habsburgów. W połowie XVIII wieku, w efekcie wojen śląskich, miasto to stało się częścią Prus. Oznaczało to z jednej strony intensywny rozwój przemysłu na terenie Gliwic, z drugiej – nasilającą się germanizację.

W XVIII i XIX wieku Gliwice zaczęły się rozwijać jako ważny ośrodek przemysłowy. W 1794 roku władze pruskie zaczęły tu budować pierwszą na kontynencie europejskim hutę żelaza stosującą koks, na przełomie XVIII i XIX wieku rozpoczęto też budowę Kanału Kłodnickiego. Jednym z największych sukcesów okazało się uruchomienie w Gliwicach odlewni żeliwa, w której powstawały odlewy artystyczne znane i cenione w całej Europie. W drugiej dekadzie XIX wieku zakłady te poszerzyły swą działalność, stając się m. in. znanym producentem mostów z lanego żelaza. Do dziś tradycje odlewnicze, zapoczątkowane przy gliwickiej hucie pod koniec XVIII stulecia, są godnie kontynuowane przez pracowników Gliwickich Zakładów Urządzeń Technicznych. Koniec XIX wieku oznacza dla gliwickiego przemysłu nowe wyzwania, a przede wszystkim – rozwój górnictwa.

Podobnie jak wiele miast leżących na terenie Górnego Śląska, tak i Gliwice w okresie zaborów musiały się borykać z problemem germanizacji. W okresie międzywojennym miasto to pozostało w granicach Niemiec, jednak ludność polska aktywnie działała w takich organizacjach, jak Związek Polaków w Niemczech czy Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół”. Dopiero po zakończeniu II wojny światowej Gliwice stały się miastem polskim – niezwykle ważnym z punktu widzenia ówczesnej gospodarki oraz nauki. Ten wyjątkowy ośrodek akademicki i przemysłowy może się jednocześnie pochwalić wieloma cennymi zabytkami, które w ciekawy sposób opowiadają o przeszłości miasta. Gdzie warto się wybrać w czasie wycieczki po Gliwicach?

Gliwickie atrakcje: to trzeba zobaczyć!

Ciekawych zabytków na terenie Gliwic nie brakuje. Gdzie ich szukać? Z pewnością na terenie gliwickiej starówki, która do dziś może się pochwalić historycznym układem urbanistycznym. Zachwyca rynek, którego ozdobami są takie atrakcje, jak ratusz oraz fontanna Neptuna, zdobiąca dawną studnię miejską. Wokół rynku nie brak pięknych kamienic, które mogą się pochwalić pięknymi elewacjami i podcieniami. W wielu z nich zachowały się średniowieczne detale architektoniczne, będące najlepszym dowodem na długie dzieje miasta. Miłośników sztuki średniowiecznej z pewnością zachwyci kościół, który wznosi się w pobliżu rynku. To kościół Wszystkich Świętych, uznawany za jeden z najciekawszych przykładów architektury gotyckiej na terenie Górnego Śląska. Wzniesiony w połowie XV wieku, uwagę przyciąga charakterystyczną wieżą oraz intrygującym wystroje. W pobliżu tej świątyni czeka ciekawa pamiątka z czasów średniowiecza – pozostałości po Bramie Czarnej (Raciborskiej), która dawniej strzegła dostępu do miasta.

Inna atrakcja, która ma ogromną wartość historyczną, pochodzi z XVI wieku. To dwór Cetryczów, nazywany też Zamkiem Piastowskim. Dziś w jego murach mieści się muzeum, które w ciekawy sposób przedstawia dzieje miasta. Innym zabytkiem, w którego murach czeka na gości interesująca ekspozycja muzealna, jest Willa Caro. Kto w czasie wycieczki postanowi zajrzeć do jej wnętrza, ten będzie mógł poszerzyć swą wiedzę na temat burżuazji wielkoprzemysłowej, która na terenie Górnego Śląska na przełomie XIX i XX wieku odgrywała bardzo ważną rolę. Miłośników zabytków techniki może z kolei oczarować ta ekspozycja muzealna, która czeka na terenie Gliwickich Zakładów Urządzeń Technicznych. Tu można zapoznać się z historią gliwickiej huty, a jednocześnie zapoznać z ciekawą kolekcją powstających tu odlewów. Miłośnicy techniki i architektury drewnianej nie mogą pominąć tak ważnej atrakcji, jaką jest Gliwicka Radiostacja. Kojarzona z gliwicką prowokacją, jest unikalnym zabytkiem, obok którego nie można przejść obojętnie. Gdzie jeszcze warto się wybrać? Do Parku Chopina. Tu czeka największa przyrodnicza ciekawostka Gliwic – najstarsza i największa na Śląsku Palmiarnia, w której można nacieszyć się widokiem wielu ciekawych gatunków roślin.

Gliwice to jeden z ciekawszych ośrodków miejskich, jakimi może się pochwalić Górny Śląsk. Wycieczki po średniowiecznej starówce oraz wędrówki szlakiem zabytków techniki – oto najciekawsze propozycje spędzenia wolnego czasu w tym mieście.

Autor: AB Fot: Bazie

TenPoznań - partnerzy

Profil osób współpracujących z portalem TenPoznan.pl